2 juli.-De afgelopen week kreeg ik een telefoontje van kunstenaar en galeriehoudster Charlot van der Hoeven. Ik had haar eerder op de Brink vluchtig ontmoet bij de openlucht-kunst beurs Art Laren. Of ik jongstleden zaterdag ‘een nieuwe expositie in haar gallery met een inleiding kon openen.
Het was wat laat. Een paar dagen van tevoren. Of ik erover na wilde denken.’
Het thema was ‘Katholiek’. Vrij verrassend, dacht ik voor het ‘mondaine’ dorp. ‘De tentoonstelling’ zei ze’ had te maken met iconografie, twijfel en vieringen’. Ze vertelde erbij dat als je iemand vraagt naar het katholieke Laren je meestal twee dingen te horen krijgt ‘De Sint Jansbasiliek’ en de jaarlijkse ‘Sint Jansprocessie’ die er vandaan trekt.
Ze gaf als voorbeeld het uitzonderlijke werk van pastellist Onno Boerwinkel dat zal worden tentoongesteld. Samen met het werk in verschillende technieken van zes andere kunstenaars.
Toeval of niet, wat Charlot niet wist, is dat ik al jarenlang een verzamelaar ben van beeldende kunst die met de Larens Sint Janstraditie te maken heeft. Ze maakte me vreselijk nieuwsgierig naar wat er zoal te zien zou zijn.
Vrijdag liep ik in de zonovergoten bloedhitte richting de Spotted Horse Gallery op de Nieuweweg. In de etalage een prachtige sfeervol gelaagde pastel van Onno Boerwinkel voorstellende de processie op de terugweg naar de basiliek, geschilderd achter de Sint Jansrogge op het S.O.L.L.-akkertje aan de Zevenenderdrift.
Ik ging naar binnen om verder kennis te maken met de galeriehoudster en de tentoongestelde werken. Men was nog druk bezig met inrichten. Met plezier en verwondering fotografeerde ik een aantal katholieke verbeeldingen. De volgende dag was de opening. Een twintigtal geïnteresseerden had de tropische temperaturen getrotseerd.
‘Wat me opvalt, begon ik, is dat de expositie eigenlijk een week te laat is, – een soort after Sint Jans sale- want we hebben in ons dorp net het patroonsfeest met zijn eeuwenoude rituelen achter de rug.
Ik hield mijn inleiding over ‘De Sint Janstraditie verbeeld’ en vertelde hoe en waarom kunstenaars als Gijs Bosch Reitz (1895), Leo Gestel(1904), Henri Van de Velde (1920), Willem Noordijk (1920), Herman Kruyder (1922) ,Evert Pieters (1900) en William Degouve De Nuncquesen (1912) de jaarlijkse ‘traditie’ op 24 juni in de open lucht hebben vastgelegd. En dat daarna – in het interbellum en na de oorlog – het een nogal stil werd op het schilderslinnen. Nagenoeg geen afbeeldingen meer. De vele verbeeldingen op ansichtkaarten in fotoboekjes uitgezonderd.
Ik sloot mijn inleiding af met de bijzondere vondst destijds bij de productie van het standaardwerk over de Larense Sint janstraditie ‘Getuigenis op straat’. In het zomerverblijf Dalheim in Noorwegen vond men een beeldverslag van Williams Singer jr. uit ca. 1902 -1903 waarop hij als goed fotograaf vastlegde hoe de chique van destijds de arme boerenbevolking gadesloeg tijdens de bedevaarttocht door de Eng.
Eenmaal thuis na de geanimeerde bijeenkomst realiseerde ik me dat ondanks in ideze tijd van secularisatie, het thema katholiek steeds meer aandacht krijgt en dat deze expositie door haar uitingen daar een goed voorbeeld van is. Bol an mensen, Goed weekend en gaat u op vakantie. Veel plezier en kom weer veilig terug in ons mooie dorp met zijn prachtige ‘tradities’. De expositie is tot 8 augustus.
Leo Janssen
