4 nov.-Langzamerhand begint Laren in dit zachte herfstweer de kerst al te omarmen. Afgelopen week zijn inmiddels grote kerstbomen bij de Johanneskerk en op het pleintje bij Berend Gerstekorrel geplaatst, hangen er honderden led lichtjes tegen de façades van de makelaarskantoren in het centrum en sieren duizenden lampjes de kathedrale bomen op en om de Brink. Je zou bijna vergeten dat de Goedheiligman eind deze maand zijn rentree nog moet maken op het bordes van de Prinsemarij, tegenwoordig Café Kever geheten
Eerlijk gezegd zit ik zelf al volop in die kerstbubble. Samen met medebestuurslid en organisator van Laren Klassiek Mariëtte Nieuwboer, haar zonen Mic en Robert, Ineke Middendorp, Cas Broeksema, Jan-Dirk van Baaren, mijn neef en penningmeester Bas Janssen, corrector Saskia Vos en grafisch vormgeefster Mathilde van der Hoeven zijn we vrijwillig druk bezig met de organisatie en publiciteit rond het Weihnachtsoratorium van Johann Sebastian Bach dat zondagmiddag 13 december om 15.00 uur in de Sint Jansbasiliek wordt uitgevoerd.
Ook dit jaar hebben we de mazzel dat Ton Koopman met zijn Amsterdam Baroque Orchestra & Choir en (inter)nationale topsolisten naar Laren komt. Het voelt altijd een beetje alsof het concertgebouw voor één zondagmiddag naar ons dorp verhuist. Met een dito prijskaartje, dat wel. Zo’n zestig musici en zangers reizen vanuit heel Europa naar ons dorp. Spannend blijft het om de kerk vol te krijgen.
Gelukkig steunen een anonieme sponsor en de Vrienden van Laren Klassiek ons financieel. En voor de pauzeverzorging kunnen we rekenen op het Brinkhuis en voor het eerst op Café Kever. Toen we deze week bij Timm Verkerk aanklopten, volgde meteen een enthousiaste reactie. Intussen worden de spandoeken uitgerold en trekken we het dorp in met flyers en affiches. Zelf met Bachs meesterwerk op mijn iPhone. Geniale muziek van een uitzonderlijk mens, wiens persoonlijke leven minstens zo bijzonder was.
Van Johann Sebastian Bach (1685-1750) is bekend dat hij eigenzinnig, opvliegend, ambitieus en bezeten van muziek was. Bovendien vader van twintig kinderen: zeven bij Maria Barbara, die tijdens zijn afwezigheid overleed en bij zijn thuiskomst al begraven was, en dertien bij Anna Magdalena.
In huize Bach werd voortdurend gemusiceerd. In 1730 schreef hij trots dat hij met zijn gezin al een vocaal en instrumentaal concert kon verzorgen. Zijn vrouw was sopraan, zijn oudste dochter deed enthousiast mee en Bach zelf – hij bespeelde zeker 5 instrumenten- was een meer dan verdienstelijke bas getuige de prachtige basaria’s (‘Grosser Herr o starker Konig’)in het kerstoratorium.
Ziet u het voor zich? Rondrennende musicerende kinderen en een vader die als een workaholic zijn meesterwerken componeert?
Volgens dirigent Ton Koopman is het Weihnachtsoratorium een feest voor iedereen, gelovig of niet. Het gaat immers over de geboorte van een kind.
Bach maakte dat twintig keer mee, maar kende tien keer ook het verdriet van kinderen die jong stierven. Zeven van hen had hij al verloren toen hij zijn oratorium in 1734 componeerde.
Misschien is juist daarom dit meesterwerk zo aangrijpend. Ton Koopman: ‘Achter die jubelende koren en feestelijke trompetten hoor ik, naast de uitbundige vreugde, ook iets van het verdriet van een vader die wist hoe kwetsbaar nieuw leven is.
Bachs meesterwerk heeft in deze tijd van geopolitieke spanningen nog steeds een bijzondere betekenis en zeggingskracht. Bach verklankt niet alleen de geboorte van een kind in Bethlehem, maar ook het eeuwenoude menselijke verlangen naar een wereld waarin vrede, liefde en menselijkheid uiteindelijk zullen zegevieren.’
Leo Janssen
